Golflengte nummer 7, 2017
Herfstazijn
Brugge
Rondleidingen Dom Hans van der Laan
Wintertuinfestival
Hendrick Goltzius & Pia Fries

Herfstazijn

Ik zat te lezen in Hermann Hesse, waar ik veel van hou en van wie ik een uitgave vond met een aantal teksten die ik nog niet kende, over het ouder worden. Een andere manier om de herfst te erkennen. Waarin men vooruitlopend met spijt denkt aan de dag waarop een ander niet meer naast je zal staan.
Toch is de herfst niet enkel melancholie. Ik legde de boeken ter zijde en verheugde me op een heerlijk ontspannen karweitje. Zorgvuldig pelde ik een twintigtal mandarijnen, waar het nu, sinds Sinterklaas weer in het land is, tijd voor is. Alle witte draadjes moeten er voor de bitterheid afgepitst zodat de partjes mooi vlezig en blinkend worden. Alle deeltjes krijgen een messcherp insnijdinkje in het vel. Dan gaan ze in sierlijke glazen flessen met brede voet en glazen dop. Over de vruchtjes giet ik witte wijn, overgebleven restjes die zijn opgespaard. Vervolgens aanlengen met natuurazijn en enkele gekneusde jeneverbessen toevoegen (dan laten ze hun aroma beter los).
Nu enkele weken op een lichte plaats laten staan, zodat het licht de verzuring stimuleert en er uiteindelijk een heerlijk zachte exotische azijn zal verwekt worden. Zeef dan de azijn en gooi alle vruchtvlees en partjes weg want die hebben geen smaak meer en zien er ook niet mooi meer uit. Smakelijk in verse groentesalades, of gedruppeld op geitenkaas. 

Brugge

Brugge is een mysterieuze wandelstad in deze tijd van het jaar. Brugge is een stad van hoven. Geen adellijke hoven, maar hoven in de betekenis van tuinen, van binnenplaatsen. Wereldberoemd is natuurlijk het Begijnhof, met zijn imposante ranke populierenstammen temidden van een zacht grasveld tussen de kleine huisjes. Een wereld van rust en vrede temidden van de drukte van de stad, en geloof mij dat de drukte van Brugge ongeveer gelijk staat aan de onrust die er uit een groen stoplicht spreekt om ongeveer drie uur in de nacht in een lokaal dorpje op het platteland van Macedonië. Daar hebben ze geen stoplichten, ik weet het, maar bij wijze van vergelijking.
Nog mooier zowaar, maar volledig onbekend bij het grote publiek, zijn de tuinen van de Godshuizen. Daar kent de stad Brugge er tientallen van. Op deze website zijn er een aantal te situeren.
Ze waren indertijd – 14de, 15de, 16de eeuw – bedoeld voor arme en alleenstaande vrouwen. Geschonken en gebouwd door rijke edelen. Tussen die kleine huisjes waren en zijn nog steeds tuinen gelegen, die tegenwoordig midden in de stad voor een heel intieme buitenruimte zorgen. Ze zijn openbaar toegankelijk, weliswaar achter een poortje gelegen, maar vrij te betreden. Door zijn stedenbouwkundige opzet bezit de binnenstad van Brugge niet veel straatbomen en die binnenhoven geven een aangename natuurverwijzing. De reden van dat gebrek aan straatbomen ken ik niet, vermoedelijk zal het iets met het vele water en de reien in de stad te maken hebben. Op de foto "De Mûelenaere", aan de Nieuwe Gentweg 8-22.

Rondleidingen Dom Hans van der Laan

Vanwege het overdonderende succes van de tentoonstelling ‘Dom Hans van der Laan. Een huis voor de geest’ in de Singel in Antwerpen, wordt het aantal rondleidingen in Abdij Roosenberg (foto) uitgebreid. Tot 13 januari kunt u er elke zaterdag terecht voor een rondleiding.
In Waasmunster, op een steenworp van de E17, ligt Abdij Roosenberg. Volgens Caroline Voet, curator van de tentoonstelling, voor velen nog steeds een goed bewaard geheim. Maar het is wel hét project waar Van der Laan zijn theorie ten volle heeft kunnen uitvoeren. Roosenberg is bovendien een mooi voorbeeld van hoe Van der Laans architectuur, die oorspronkelijk diende in een religieuze context, perfect inzetbaar is voor andere doeleinden. De abdij is oorspronkelijk gebouwd voor 12 zusters en 25 gasten, een open benadering die uniek was en nog steeds is. Het complex is ontworpen voor contemplatie, verstilling of ontmoeting, het gaat voorbij het idee van functies en kan op verschillende manieren ingezet worden. Voet: "Vandaag wordt de abdij omgevormd tot een internationaal studiecentrum en residentie van de KULeuven, het beste bewijs dat Van der Laans architectuur multifunctioneel is."
Momenteel werken studenten van de Faculteit Architectuur aan een studie rond deze functiewissel. Het resultaat, in de vorm van maquettes en tekeningen wordt onder de titel ‘Singing Silence’ tentoongesteld in Abdij Roosenberg. Deze kleine tentoonstelling, workshops met oud-leerlingen van Van der Laan en een reeks rondleidingen in en rond de abdij lopen gelijktijdig met 'Een huis voor de geest'. Elke zaterdag tot 13 januari 2018, reserveringen via de website.

Wintertuinfestival

Het Wintertuinfestival, dat van 22 tot en met 25 november plaatsvindt in Nijmegen, heeft dit jaar als titel: De vrije lezer. Tientallen schrijvers, dichters, wetenschappers, muzikanten en kunstenaars – onder wie Adriaan van Dis – gaan in op dit thema. Zowel grote literaire namen als aanstormende talenten reizen af naar Nijmegen. Op diverse locaties in de binnenstad zijn programma's en activiteiten.
Het verkrijgen van informatie is de goudkoorts van deze tijd. Bedrijven als Facebook en Google willen alles van ons weten, van ons reisgedrag en onze kledingsmaak tot onze politieke voorkeuren. Op die manier kunnen ze ons nog gerichter producten en diensten aanbieden. Als een rots in de branding van de algoritmes en cookies staat de vrije lezer. Hij of zij vindt nieuwe ideeën, andere werelden, en schatten aan niet in kaart te brengen informatie in boeken. Je zou kunnen zeggen dat lezen van boeken in deze tijd een daad van verzet is, dat boeken een bastion van vrijheid zijn, en dat de lezer een activist is.
De eerste festivalgast is Adriaan van Dis. Deze veelgeprezen auteur, journalist en televisiemaker publiceerde dit jaar zijn roman In het buitengebied. Van Dis is een fervent lezer en deelde zijn leeservaringen graag met het publiek tijdens het succesvolle boekenprogramma Dit is... van Dis. Tijdens het Wintertuinfestival wordt hij geïnterviewd over zijn leeservaringen en zijn contact met lezers, en welke invloed deze twee hebben op zijn schrijverschap.
Entree van het festival is variërend van gratis tot € 15,- per festivalonderdeel. Meer info op www.wintertuinfestival.nl.

Hendrick Goltzius & Pia Fries

Ter gelegenheid van het twintigjarig bestaan presenteert het Museum Kurhaus Kleef tot 11 februari 2018 een tentoonstelling, die het verleden en het heden bij elkaar brengt. Het gaat om een tentoonstelling waarbij een zwaartepunt van de collectie met werken van een geroemd kunstenares gecombineerd is. Het artistieke oeuvre van de maniërist uit de late 16e eeuw en de vroege 17e eeuw, Hendrick Goltzius, en de hedendaagse schilderes Pia Fries worden door meer dan 400 jaar van elkaar gescheiden. In het museum bevindt zich een magnifieke verzameling van 100 kopergravures van Hendrick Goltzius (Bracht am Niederrhein 1558-1617 Haarlem). Deze verzameling zal ter gelegenheid van de 400ste sterfdag van Hendrick Goltzius, de basis vormen van het eerste omvangrijke drukgrafische retrospectief van de kunstenaar. De internationaal geroemde schilderes Pia Fries (*1955 in Beromünster, Zwitserland) was in 1997 de eerste kunstenares die een solotentoonstelling in het Museum Kurhaus Kleef heeft gehouden. Precies tijdens het twintigjarig jubileum van het museum keert ze terug om haar nieuwste werken, waarin ze zich sinds 2010 intensief met Hendrick Goltzius heeft beziggehouden, met zijn zeer complexe creaties in een overtuigende, beeldende synthese te zetten.
Op haar schilderijen, die afhankelijk van het formaat ook wel eens op de grond liggen, werkt ze met penselen, spatels, messen, kammen of harken. Kleur giet ze doelgericht of maakt ze kleurpasta’s van.
Pia Fries studeerde aan de Kunstgewerbeschule Luzern en de Kunstakademie Düsseldorf. In 1986 werd ze Meisterschülerin (meesterleerlinge) van Gerhard Richter (die nu in SMAK Gent te zien is). Sindsdien is ze hoogleraar, eerst in Düsseldorf, later in Karlsruhe, Berlijn en momenteel in München. Ze woont en werkt in Düsseldorf. Alle info op de Nederlandstalige website.

 
Klik hier voor een
gratis abonnement op Golflengte.
Klik hier voor voorgaande edities.
© 2017 Copyright Michel Lafaille, Tiel - Alle rechten voorbehouden  
Golflengte is een tweewekelijkse uitgave van Michel Lafaille, met eigen redactie en fotografie.
Techniek Eva Laurijssens van Engelenhoven.
U kunt zich gratis abonneren of uw e-mailadres () wijzigen door hier te klikken.